نشست جهانی مبارزه با انقراض انواع، دويچه وله

هدف کنفرانس جهانی برای حفظ محيط زيست، که زير نظر سازمان ملل در شهر بن برگزار می‌شود، دستيابی به راه‌کارهايی چون محافظت اکيد از برخی مناطق است تا از سرعت روند نابودی جنگل‌ها و آلودگی درياها کاسته شود.

امروز، ۱۹ مه، نهمين دوره‌ی کنفرانس جهانی سازمان ملل برای حفظ محيط زيست، در شهر بن آغاز می‌شود. در اين کنفرانس که تا سی‌ام ماه مه ادامه دارد و در آن به مسئله‌ی حاد "انقراض انواع" پرداخته می‌شود، نمايندگان بيش از ۱۹۰ کشور جهان شرکت دارند. هدف اين بزرگ‌ترين و مهم‌ترين نشست جهانی، حفظ محيط زيست و مقابله با نابودی روزافزون طبيعت، از جمله از بين رفتن جنگل‌های استوايی و مجموعه‌‌ی بزرگی از گونه‌های گياهی و جانوری در جهان است.

نکات چالش‌انگيز

هدف کنفرانس بن، دستيابی به راه‌کارهايی است که با تعيين و اعلام مناطق تحت حفاظت و اقدامات ديگر، از سرعت روند روزافزون نابودی جنگل‌ها و آلودگی درياها کاسته شود. از اين گذشته، در مورد تأمين بودجه‌ی پياده‌کردن اين راه‌کارها نيز در اين نشست رايزنی می‌شود. هم‌چنين قرار است، مقرراتی در زمينه‌ی چگونگی دستيابی و تقسيم عادلانه‌ی استفاده از انواع ژن گياهان، تعيين گردد. تجربه‌‌ی کنفرانس‌های پيش نشان داده است که بحث بر سر اين نکات، به ويژه از جنبه‌های اقتصادی آن‌ها، بدون چالش و مناقشه نيست.

توليد سوخت زيستی

يکی ديگر از مسائل مورد بحث در اين کنفرانس، موضوع توليد سوخت زيستی است. اين موضوع به دليل افزايش سرسام‌آور بهای مواد غذايی در جهان که از جمله ناشی از اختصاص دادن بخشی مزارع به توليد مواد برای سوخت است، از اهميت ويژه‌ای برخوردار است. افزون بر اين‌ها، در اين نشست جهانی برای اولين بار گزارشی بين‌المللی درباره‌ی خسارات اقتصادی از بين‌بردن طبيعت ارائه می‌شود. اين گزارش به سفارش دولت آلمان تهيه شده است.

کاهش زيان‌‌رسانی

پيشينه‌ی تشکيل کنفرانس‌های جهانی حفظ محيط زيست سازمان ملل، به سال ۲۰۰۲ برمی‌گردد. در اين سال در شهر ژوهانسبورگ در آفريقای جنوبی، کشورهای شرکت‌کننده در اجلاس جهانی حفظ محيط زيست، بر سر اين امر به توافق رسيدند که "ميزان زيان‌رسانی به انواع بيولوژيک را تا سال ۲۰۱۰ به‌گونه‌ای ملموس" کاهش دهند. همين فرمول‌بندی نشان می‌دهد که دولت‌ها تنها بر سر اين امر به توافق رسيدند که از سرعت "انقراض انواع" بکاهند. کارشناسان معتقدند که ديگر نمی‌توان روند انقراض را متوقف ساخت.

توافق‌نامه‌ی بين‌المللی الزام‌آور

شرکت‌کنندگان در کنفرانس جهانی سازمان ملل در بن، قرار است در پايان اين نشست، توافق‌نامه‌ی بين‌المللی الزام‌آوری را تهيه ببينند که بتواند دو سال بعد، در کنفرانس ژاپن، به تصويب برسد. از آن‌جا که کشورهای مختلف، منافع متفاوتی را نمايندگی می‌کنند، توافق بر سر مفاد اين‌گونه قطع‌نامه‌ها بسيار دشوار است. تا کنون در اين کنفرانس‌ها تنها به صدور بيانيه‌های غرا اکتفا شده و نتايج حاصله از هشت کنفرانس پيشين چندان چشم‌گير نبوده است.

اهميت حفظ تنوع بيولوژيکی

اين موضوع، ولی از اهميت مسئله‌ی پيشگيری از "انقراض انواع" نمی‌کاهد. کارشناسان معتقدند که حيات و هستی آينده‌ی زمين‌، به‌گونه‌ای قطعی و بلاواسطه در گرو حفظ تنوع بيولوژيکی و استفاده‌ی بارويه از آن است. تنوع بيولوژيکی که شامل تنوع زراعت نيز می‌شود، انواع موجودات و گياهان و ژن‌های آنان را دربرمی‌گيرد. سازواره‌های گياهی امکانات تهيه‌ی مواد خام، مواد غذايی و دارو را فراهم می‌آورند و باعث می‌شوند که اکو سيستم (بوم سامانه) فرآيند بسامانی داشته باشد.

انتقاد نهادهای حفظ محيط زيست

نهادها و تشکل‌های حفظ محيط زيست جهانی، در بيانيه‌های خود از دولت‌ها می‌خواهند هر‌چه زودتر دست به اقدام بزنند و به وظايف خود جامه‌ی عمل بپوشانند. آن‌ها معتقدند که کشورهای ثروتمند، اگر خواهان جلوگيری از پيشرفت کشورهای فقير نيستند، بايد تعهدات مالی خود را در جهت پياده‌کردن تصميماتی که تا کنون گرفته ‌شده، به اجرا درآورند.

در آستانه‌ی تشکيل کنفرانس، سازمانهای طرفدار محيط زيست در اطراف هتل ماريتيم، که کنفرانس در آن برگزار می‌شود، دست به تظاهرات زدند. تظاهرکنندگان بر پلاکاردهای خود نام جانوران و گياهانی را نوشته بودند که نسلشاندر حال انقراض است، جون محيط زيست آن به خاطر سودجويی شرکت‌های بزرگی که در زمينه‌‌هايی چون انرژی، شيمی و هواپيمايی فعاليت می‌کنند، به خطر افتاده‌اند.